"efa" kelimesinin Arapça'e çevirisi

(Arapça) yılan. Ef‘ânın etleri kızdırıcıdır. Bedeni kuruducudur. Eğer tertîb itseler zeytle ve tuzla torak otuyla ve gendeneyle ve suyla yiseler bedeni tahlîl ider arıdır. Ve bedende olan zahmetleri giderir. Eğer cüzzâm renci olursa dahi gidere. Hekîm eydür, vilâyetimizde bir ganî kişi vardı. Düşünde gördü kim Allah te‘âlâ buyurur, ey kulum ef‘â yılan başıyla kuyruğundan bir sere mikdârı kesüb giderüb tuzla ve zeytle ve gendeneyle ve suyla bişür yi, şifâ ola didi. Vardı ol kişi eyitdi şifâ buldu. Ben dahi dört anun gibi kişiye didim, eyitdiler cüzzâm rencinden kurtulub şifâ buldular. Evet gövdede çok bit eyler. Ve bir dürlü dahi bişürmesi oldur ki, ef‘â yılan başın ve kuyruğun mezkûr mikdârca kesdikden sonra bir yeni çölmeğe koyalar, üzerine yüz seksen dirhem incir yumuşak döğeler, koyalar ve yüz dirhem bal dahi koyalar, çölmek ağzın muhkem sıvayalar, furuna koyalar. Çölmek ağarınca dura. Andan çıkaralar, sahk ideler. Sehilce sünbül ve sâdic katalar. İsti‘mâl ideler. Be-gâyet göze ve yara ve sinirler ağrısına fâide ide. Ve ömrü uzun eyleye. Ve hanâzîr zahmetlerin gidere. Ve zihni kavî eyleye. Ve çiğle yılanı döğseler yılan sokduğu yere ursalar fâide ide. Ve dâü’s-sa‘leb zahmetine ursalar fâide ide. Ve ev duvarlarında olan yılanları göyündürseler külün alsalar zeytle sahk itseler hanâzîr rencine ursalar hall ide gidere, be-gâyet mücerrebdir. Ef‘â yılan etin çok yiseler gövdede çıban çok eyler.

(Ar. ef‘ā) 1. Engerek yılanı: Yok deme hâsiyyet-i bâdeye kim lutf-ı kerîm / Gülde bû yaratır u ef’îde tiryâk eyler (Necâtî Bey). Hayrette koydu hâtır-ı uşşâkı zülf ü hat / Gösterdi kâr-ı ef’î vü tiryâkı zülf ü hat (Nedim). Halkın isti’dâdına vabestedir âsâr-ı feyz / Ebr-i nîsandan sedef dürdâne ef’î sem kapar (Belîğ’den). 2. mec. Kötü, habis kimse. ѻ Ef’î-i münakkaş: Üstü nakışlı gibi alaca renkli engerek yılanı.